Suçun Amacı ve Konusu
Bu suç tipi, kamu barışının korunmasını hedefler. Kanun koyucu, bir kişinin başka kişileri suç işlemeye yönlendirmesinin toplumsal düzen için taşıdığı tehlikeyi dikkate alarak, bu tür eylemlerin zararlı sonucunu beklemeden cezalandırılmasını öngörmüştür.
Unsurları
a. Maddi unsur
- Failin alenen tahrikte bulunması gerekir. Yani, belirli olmayan kimseleri, suç işlemeye teşvik eden açık bir eylem olmalıdır.
- Tahrikin konusu suç olmalıdır. Yani teşvik edilen fiil, yürürlükte bir suç olmalı; kabahat düzeyinde kalmamalıdır.
- Madde 214/2’ye ilişkin olarak: “halkın bir kısmını diğer bir kısmına karşı silahlandırarak birbirini öldürmeye tahrik” özel olarak düzenlenmiştir. Burada fiilin tamamlanması, yani öldürmenin gerçekleşmesi şart değildir.
b. Manevi unsur
- Failin kastı, tahrik edilen kişilerin suç işlemesine yönelik olmalıdır. Yani amaç suç işlenmesini sağlamaktır.
- Tahrik edici eylemin “aleni” olması gerekir — özel ve kapalı ortamdaki teşvikler bu suçu her zaman oluşturmaz.
Suçun Niteliği
- Bu suç, bir tehlike suçudur. Yani teşvik edilen suçun mutlaka işlenmesi gerekmez; tahrik fiili başlı başına suç teşkil eder.
- Geldiği bölüm: TCK’nın “Kamu Barışına Karşı Suçlar” başlığı altındadır
Şikâyet, Zamanaşımı ve Uzlaşma
- Bu suç şikâyete bağlı değildir. Savcılık re’sen soruşturmaya başlar.
- Dava zamanaşımı süresi genel olarak 8 yıldır.
- Uzlaşma kapsamında değildir; taraflar arasında bu suç için uzlaşma işlemi uygulanamaz.
Görevli Mahkeme
Bu suçtan dolayı açılan davalarda görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesi’dir.
Sonuç olarak, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 214. maddesiyle güvence altına alınan “suç işlemeye tahrik” suçu, toplumun suç işlenmesine yönlendirilmesini önlemeyi amaçlar. Bir kişinin kamuoyunda – alenen – “suç işleyin” yönünde teşvikkar davranması sadece şahsî bir hazırlık veya söz olarak kalmaz; toplum düzeni açısından tehlike oluşturduğu için ceza hukuku tarafından yaptırım altına alınmıştır.
Kaynakça:
https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=5237&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5
https://karararama.yargitay.gov.tr/
Av. Baran Doğan, “TCK Madde 214 Suç İşlemeye Tahrik Suçu”, BaranDoğan Hukuk Bürosu blogu.
